નીચેના વિધાનો સાચા છે કે ખોટા તે નક્કી કરો:
$(a)$ "જ્યારે સળિયો ઉષ્મીય સ્થાયી અવસ્થા પ્રાપ્ત કરે છે ત્યારે ઉષ્માવહન અટકી જાય છે."
$(b)$ જે સપાટી સારી ઉત્સર્જક છે તે સારી શોષક પણ છે.
$(c)$ સંપૂર્ણ કૃષ્ણ પદાર્થ રંગમાં કાળો જ હોવો જોઈએ.
$(d)$ પદાર્થ માટે અલગ-અલગ પરિસ્થિતિઓમાં ઉષ્મા ધારિતાનું મૂલ્ય સમાન હોય છે.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
$(a)$ ખોટું. ઉષ્માવહન અટકતું નથી; પરંતુ તાપમાનનો ઢાળ અચળ બને છે અને ઉષ્માના વહનનો દર સ્થાયી રહે છે.
$(b)$ સાચું. કિર્ચોફના વિકિરણના નિયમ મુજબ, ઉષ્મીય સંતુલનમાં રહેલા પદાર્થ માટે ઉત્સર્જકતા અને શોષકતા સમાન હોય છે.
$(c)$ ખોટું. સંપૂર્ણ કૃષ્ણ પદાર્થની વ્યાખ્યા તેની તમામ આપાત વિકિરણોને શોષવાની ક્ષમતા પરથી કરવામાં આવે છે, તે દ્રશ્યમાન વર્ણપટમાં કેવા રંગનો દેખાય છે તેના પર નહીં.
$(d)$ ખોટું. ઉષ્મા ધારિતા પદાર્થની અવસ્થા અને જે પરિસ્થિતિમાં ઉષ્મા આપવામાં આવે છે (દા.ત. અચળ દબાણ કે અચળ કદ) તેના પર આધાર રાખે છે.

Explore More

Similar Questions

સમાન આડછેદ ધરાવતા અને એક જ ધાતુમાંથી બનેલા ચાર સળિયા એક ચોરસની બાજુઓ બનાવે છે. સ્થાયી અવસ્થામાં બે સામસામેના બિંદુઓ $A$ અને $B$ ના તાપમાન અનુક્રમે $\sqrt{2}T$ અને $T$ છે. માત્ર ઉષ્મા વહન થાય છે તેમ ધારીને,અન્ય બે બિંદુઓ $C$ અને $D$ વચ્ચેનો તાપમાનનો તફાવત કેટલો હશે?

$2\; m, 4\; m$ અને $6\; m$ ત્રિજ્યા ધરાવતી ત્રણ તકતીઓ $A, B$ અને $C$ ની બહારની સપાટી પર કાર્બન બ્લેકનું પડ ચડાવેલું છે. મહત્તમ તીવ્રતાને અનુરૂપ તરંગલંબાઈ અનુક્રમે $300\; nm, 400\; nm$ અને $500\; nm$ છે. તેમના દ્વારા ઉત્સર્જિત પાવર અનુક્રમે $Q_A, Q_B$ અને $Q_C$ છે. નીચેનામાંથી કયું સાચું છે?

તાપમાનના તફાવતને કારણે ઉષ્માના પ્રસરણની રીતો કઈ છે?

કેવિટી (પોલાણ) વાળી એક દીવાલ ઈંટના બે સ્તરોની બનેલી છે જે હવાના એક સ્તર દ્વારા અલગ પડે છે. ત્રણેય સ્તરોની જાડાઈ સમાન છે અને ઈંટની ઉષ્મીય વાહકતા હવા કરતા ઘણી વધારે છે. ડાબી બાજુનું સ્તર જમણી બાજુના સ્તર કરતા ઊંચા તાપમાને છે અને સ્થાયી અવસ્થા (steady state) અસ્તિત્વમાં છે. નીચેનામાંથી કયો આલેખ કેવિટીની અંદર અંતર $d$ સાથે તાપમાન $T$ ના ફેરફારની સાચી આગાહી કરે છે?

સમજાવો કે શા માટે:
$(a)$ મોટી પરાવર્તકતા ધરાવતો પદાર્થ નબળો ઉત્સર્જક છે.
$(b)$ ઠંડીના દિવસોમાં પિત્તળનો ગ્લાસ લાકડાની ટ્રે કરતા ઘણો વધારે ઠંડો લાગે છે.
$(c)$ આદર્શ કૃષ્ણ પદાર્થ (black body) વિકિરણ માટે કેલિબ્રેટ કરેલ ઓપ્ટિકલ પાયરોમીટર ખુલ્લામાં રાખેલા લાલચોળ ગરમ લોખંડના ટુકડા માટે ખૂબ ઓછું તાપમાન દર્શાવે છે,પરંતુ જ્યારે તે જ ટુકડો ભઠ્ઠીમાં હોય ત્યારે સાચું તાપમાન આપે છે.
$(d)$ વાતાવરણ વગરની પૃથ્વી અતિશય ઠંડી હોત.
$(e)$ વરાળના પરિભ્રમણ પર આધારિત હીટિંગ સિસ્ટમ ગરમ પાણીના પરિભ્રમણ પર આધારિત સિસ્ટમ કરતા ઇમારતને ગરમ કરવામાં વધુ કાર્યક્ષમ છે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo